Olimpiada Przedsiębiorczości zwalnia z matury z Biznesu i zarządzania — co to znaczy
W maju 2027 po raz pierwszy odbędzie się matura z Biznesu i zarządzania. W tym samym roku szkolnym po raz pierwszy działa uprawnienie, które łączy ją z olimpiadą: laureaci i finaliści Olimpiady Przedsiębiorczości są z tego egzaminu zwolnieni, a na świadectwie dostają 100% i 100 centyl. Poniżej: komu dokładnie to przysługuje, czego nie obejmuje i dlaczego zmienia to rachunek opłacalności całego przygotowania.
W trzech zdaniach
Zwolnienie przysługuje laureatom i finalistom — czyli pięćdziesięciu osobom w kraju, wyłonionym w zawodach centralnych. Nie obejmuje uczestników wcześniejszych etapów. Wykaz olimpiad uprawniających do zwolnienia ogłasza dyrektor Centralnej Komisji Egzaminacyjnej komunikatem na dany sezon egzaminacyjny — i to ten dokument, a nie żadna strona z kursami, jest tu rozstrzygający.
Co się właściwie zmieniło
Przedmiot „biznes i zarządzanie" wszedł do szkół 1 września 2023 roku, zastępując dotychczasowe „podstawy przedsiębiorczości". Uczy się go dziś 532 tysiące uczniów szkół ponadpodstawowych, na poziomie podstawowym albo rozszerzonym.
Pierwsza matura z tego przedmiotu odbędzie się w maju 2027 roku dla absolwentów liceów ogólnokształcących; absolwenci techników przystąpią do niej rok później. Egzamin trwa 180 minut, można na nim zdobyć 50 punktów i zdaje się go wyłącznie na poziomie rozszerzonym, jako przedmiot dodatkowy.
Równolegle zmieniła się nazwa samej olimpiady. Dziś organizator posługuje się pełną formą „Olimpiada Przedsiębiorczości – Biznes i Zarządzanie" — powiązanie z nowym przedmiotem jest więc wpisane wprost w jej tytuł.
Jak działa zwolnienie
Mechanizm nie jest nowy — obowiązuje od lat dla wszystkich olimpiad przedmiotowych, a teraz po prostu obejmuje kolejny przedmiot. Wygląda tak:
| Co dostajesz | Szczegóły |
|---|---|
| Zwolnienie z egzaminu | Nie przystępujesz do matury z tego przedmiotu — nie musisz nawet iść na salę |
| Wynik 100% | Na świadectwie widnieje maksymalny wynik procentowy |
| 100 centyl | Najwyższa możliwa pozycja na skali centylowej |
| Adnotacja | Na świadectwie zapisuje się „zwolniony/zwolniona" oraz tytuł laureata lub finalisty |
Warto zwrócić uwagę na jedną rzecz, która zaskakuje: zwolnienie przysługuje nawet wtedy, gdy przedmiotu nie było w Twojej szkole. Jeśli Twoje liceum nie prowadzi biznesu i zarządzania na rozszerzeniu, a Ty zdobędziesz tytuł — uprawnienie i tak działa.
Komu dokładnie to przysługuje
Tu jest miejsce, w którym najłatwiej się rozczarować, więc powiedzmy to bez owijania.
| Status | Ile osób | Zwolnienie z matury |
|---|---|---|
| Laureat | 25 w kraju | tak |
| Finalista | 25 w kraju | tak |
| Uczestnik zawodów centralnych bez tytułu | 50 w kraju | nie |
| Uczestnik zawodów okręgowych | 1250 | nie |
| Uczestnik zawodów szkolnych | ponad 9000 | nie |
Czyli: uprawnienie dotyczy pięćdziesięciu osób w skali kraju. Nie jest to nagroda za sam udział ani za awans do okręgu — trzeba dojść do finału i zmieścić się w połowie jego uczestników. Każdy, kto sugeruje inaczej, mija się z prawdą.
Czego zwolnienie nie obejmuje
Nie zwalnia z całej matury. Przedmioty obowiązkowe — polski, matematyka, język obcy — zdajesz normalnie. Zwolnienie dotyczy wyłącznie tego jednego przedmiotu, z którym olimpiada jest powiązana.
Nie jest przyznawane raz na zawsze przez organizatora olimpiady. Listę olimpiad uprawniających do zwolnienia ogłasza dyrektor CKE komunikatem na konkretny sezon egzaminacyjny. To znaczy, że dokumentem rozstrzygającym jest komunikat, a nie strona olimpiady i nie ten artykuł. Zanim oprzesz na tym plan, sprawdź aktualny komunikat na cke.gov.pl.
Nie zamyka drogi do zdawania. Do dwóch tygodni przed egzaminem laureat lub finalista może zdecydować, że mimo zwolnienia przystąpi do egzaminu — albo zamieni przedmiot na inny. Zwolnienie jest uprawnieniem, nie przymusem.
Dlaczego to zmienia rachunek opłacalności
Do tej pory argument za startem w olimpiadzie brzmiał: „możesz dostać maksymalne punkty w rekrutacji na uczelnie ekonomiczne". To prawda, ale dotyczyła wąskiej grupy i tylko tych, którzy i tak celowali w te studia.
Teraz dochodzi drugi argument, i on działa nawet dla osób, które o finale nie myślą: materiał do olimpiady i materiał do matury z biznesu i zarządzania to w dużej części ten sam materiał. Porównajmy zakresy:
| Zakres matury z BiZ | Odpowiednik w programie olimpiady |
|---|---|
| Mechanizmy gospodarki rynkowej — popyt, podaż, równowaga, rola państwa, polityka pieniężna | Obszar 2: Gospodarka rynkowa |
| Finanse osobiste i rynek finansowy | Obszar 3: Finanse osobiste i rynek finansowy |
| Funkcjonowanie przedsiębiorstwa, formy działalności, analiza danych finansowych | Obszar 5: Przedsiębiorstwo |
| Rynek pracy, ubezpieczenia, system podatkowy | Obszar 4: Rynek pracy i zatrudnienie |
| Podstawy prawa gospodarczego i praw konsumenta | Rozproszone w obszarach 1 i 5 |
Wniosek jest praktyczny: przygotowanie do olimpiady w grudniu jest jednocześnie przygotowaniem do matury w maju. Nawet jeśli nie awansujesz z etapu szkolnego, przerobiony materiał nie idzie na marne — wraca pięć miesięcy później na egzaminie, który liczy się w rekrutacji.
To odwraca typową kalkulację. Zwykle myśli się: „szansa na tytuł jest mała, więc może nie warto". Przy tym zestawieniu pytanie brzmi inaczej: skoro i tak muszę opanować ten materiał na maj, to co tracę, pisząc test w grudniu?
Uwaga na różnicę w formie egzaminu
Zakres się pokrywa, ale forma sprawdzania jest inna i warto o tym wiedzieć zawczasu:
| Olimpiada, etap szkolny | Matura z BiZ | |
|---|---|---|
| Czas | 60 minut | 180 minut |
| Punkty | 75 | 50 |
| Rodzaj zadań | 50 pytań jednokrotnego wyboru | zadania zamknięte i otwarte, wiązki zadań na wspólnym materiale |
| Punkty ujemne | tak, od −0,5 do −1 | nie |
| Czego wymaga | szybkiego rozstrzygania i wiedzy | argumentacji i analizy danych, a nie samych definicji |
Innymi słowy: wiedza jest wspólna, ale umiejętność jej użycia trzeba wyćwiczyć osobno. Test olimpijski nagradza szybkie rozpoznanie poprawnej odpowiedzi; matura nagradza uzasadnienie i odczytanie wykresu. Kto przygotowuje się do obu, powinien ćwiczyć oba tryby.
Jest też różnica strategiczna, o której łatwo zapomnieć: na maturze nie ma punktów ujemnych, więc tam zgadywanie zawsze się opłaca. Na olimpiadzie jest odwrotnie — rozpisaliśmy ten rachunek w osobnym tekście o punktach ujemnych i o tym, kiedy zgadywać, a kiedy odpuścić.
Co z tego wynika dla planu nauki
Jeśli i tak zdajesz maturę z biznesu i zarządzania — start w olimpiadzie jest niemal darmowy. Materiał przerabiasz raz, a masz dwie szanse, żeby coś z niego mieć: tytuł w kwietniu albo dobry wynik w maju. Zgłoszenie idzie przez szkołę do 29 października.
Jeśli celujesz w olimpiadę — warto już teraz wiedzieć, że przegrana w grudniu nie kończy sprawy. Ten sam materiał wraca na maturze, a od tej edycji sukces w olimpiadzie może maturę z tego przedmiotu w ogóle zdjąć z listy.
Jeśli myślisz o SGH — dochodzi trzeci egzamin oparty na tym samym zakresie: test z wiedzy o przedsiębiorczości w rekrutacji, wart do 100 punktów. Ten sam materiał pracuje więc na trzech frontach naraz.
Najczęstsze pytania
Czy zwolnienie dostaje też finalista, czy tylko laureat?
Obaj. Uprawnienie do zwolnienia z matury z danego przedmiotu przysługuje zarówno laureatom, jak i finalistom olimpiady z wykazu ogłoszonego przez dyrektora CKE.
Czy zwolnienie liczy się w rekrutacji na studia tak jak zdany egzamin?
Na świadectwie widnieje wynik 100% i 100 centyl, a uczelnie przeliczają wyniki ze świadectwa. Zasady przeliczania ustala jednak każda uczelnia własną uchwałą rekrutacyjną — sprawdź uchwałę konkretnej uczelni i kierunku.
Czy muszę zadeklarować biznes i zarządzanie jako przedmiot maturalny?
Kwestie formalne deklaracji rozstrzyga komunikat dyrektora CKE i informacja o egzaminie maturalnym na dany rok. To pytanie warto zadać wychowawcy albo szkolnemu koordynatorowi matur — odpowiedź może się różnić w zależności od Twojej sytuacji.
Kiedy dokładnie jest pierwsza matura z biznesu i zarządzania?
W maju 2027 dla absolwentów liceów ogólnokształcących. Absolwenci techników przystąpią do niej rok później, w 2028.
Czy skoro przedmiot jest nowy, będzie łatwiej?
Nie ma arkuszy z poprzednich lat, na których można by się oprzeć — to działa w obie strony. Dostępny jest natomiast informator CKE oraz arkusz pokazowy, i to jest dziś najlepsze źródło wiedzy o tym, czego się spodziewać.
Podsumowanie
- Pierwsza matura z Biznesu i zarządzania: maj 2027 (LO), 2028 (technikum).
- Egzamin: 180 minut, 50 punktów, tylko poziom rozszerzony, przedmiot dodatkowy.
- Laureaci i finaliści olimpiady są z niego zwolnieni, z wynikiem 100% i 100 centyl.
- Uprawnienie dotyczy 50 osób w kraju — nie przysługuje za sam udział ani za awans do okręgu.
- Wykaz uprawniających olimpiad ogłasza dyrektor CKE komunikatem na dany sezon.
- Zakres olimpiady i matury pokrywa się w dużej części — jedno przygotowanie pracuje na oba egzaminy.
- Forma jest jednak inna: olimpiada to szybki test z punktami ujemnymi, matura to argumentacja i analiza danych.
Przeczytaj też: Olimpiada Przedsiębiorczości 2026/2027 — terminy, etapy i zasady oraz Matura z Biznesu i zarządzania 2027 — format, zakres i przygotowanie.
Jedno przygotowanie, trzy egzaminy
Kurs do Olimpiady Przedsiębiorczości streszcza sześć obszarów bloku stałego i blok zmienny bieżącej edycji — czyli materiał, który wraca zarówno na maturze z biznesu i zarządzania, jak i na teście wstępnym na SGH. W środku 40 wykładów, 315 pytań z wyjaśnieniem każdej odpowiedzi i symulacja zawodów szkolnych z punktami ujemnymi.
Stan na sierpień 2026. Zasady zwolnienia z egzaminu maturalnego oraz wykaz olimpiad uprawniających do zwolnienia ogłasza dyrektor Centralnej Komisji Egzaminacyjnej komunikatem na dany sezon egzaminacyjny — przed podjęciem decyzji sprawdź aktualny komunikat na cke.gov.pl oraz regulamin olimpiady na olimpiada.edu.pl. Ten artykuł nie zastępuje tych dokumentów. ZdajWOP jest projektem niezależnym, niepowiązanym oficjalnie z organizatorem olimpiady ani z CKE.